สมาพันธ์สื่อมวลชนแห่งประเทศไทย

         GISTDA รายงานจาก Ignition Event 2026 ความคืบหน้าารกิจ Artemis ตั้งเป้าหมายท้าทาย จะผลักดันภารกิจหวลคืนดวงจันทร์ให้สำเร็จปี ค.ศ. 2028 ก่อนกำหนดเดิม 2 ปี ดร.ปกรณ์ อาภาพันธุ์ ผอ. GISTDA ก็ไปร่วมงาน

          สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (องค์การมหาชน) หรือ GISTDA ได้รายงานความคืบหน้าภารกิจ Artemis จากงาน Ignition Event 2026  วันที่ 24 มีนาคม 2569 (ตามเวลาของสหรัฐอเมริกา) ณ กรุงวอชิงตัน ดีซี ซึ่งวงการอวกาศทั่วโลกจับตามอง โดยเฉพาะการแถลงวิสัยทัศน์ แจ้งความคืบหน้าของโครงการสำรวจดวงจันทร์อาร์เทมิส(Artemis) โดยจาเร็ด ไอแซคแมน (Jared Isaacman)  ผอ.องค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติสหรัฐอเมริกา (NASA)

รายงานแจ้งว่า Isaacman เน้นย้ำว่าการลดความซับซ้อนของกระบวนการราชการ เพื่อให้การทำงานรวดเร็ว คล่องตัวมากขึ้น พุ่งเป้าที่ผลลัพธ์ คือการส่งมนุษย์อวกาศกลับไปเหยียบพื้นผิวดวงจันทร์ให้สำเร็จภายในปี ค.ศ. 2030 NASA ตั้งเป้าหมายเชิงรุกที่ท้าทายกว่า โดยจะผลักดันภารกิจให้สำเร็จภายในปี ค.ศ. 2028 แผนการดำเนินงานได้ปรับเป็นขั้นตอนที่ชัดเจนยิ่งขึ้น เพื่อการเรียนรู้และบริหารจัดการความเสี่ยงได้อย่างรัดกุม  มีลำดับเวลาดังนี้

 Artemis III (ค.ศ. 2027) จะทดสอบระบบยานและอุปกรณ์ต่างๆ ในบริเวณวงโคจรรอบดวงจันทร์ (On-orbit testing) เพื่อยืนยันความพร้อมขั้นสูงสุด

Artemis IV (ค.ศ. 2028) ภารกิจประวัติศาสตร์ ยานอวกาศพร้อมนักบินอวกาศจะทำการลงจอดบนพื้นผิวดวงจันทร์อย่างเป็นทางการ

เมื่อภารกิจการลงจอดสำเร็จ ลำดับต่อไป NASA ตั้งเป้าที่จะส่งนักบินอวกาศไปปฏิบัติภารกิจบนพื้นผิวดวงจันทร์ทุกๆ 6 เดือน เพื่อเริ่มโครงการก่อสร้างฐานบนดวงจันทร์ (Moon Base) อย่างเต็มรูปแบบ แบ่งการก่อสร้างเป็น 3 เฟส ได้แก่

1.ทดสอบระบบ (System Testing) เตรียมความพร้อมภารกิจระยะยาว โดยเฉพาะการทดสอบเครื่องกำเนิดไฟฟ้าพลังงานนิวเคลียร์แบบไอโซโทปรังสี (Radioisotope Thermoelectric Generator - RTG) เพื่อเป็นแหล่งพลังงานที่เสถียร

2.เตรียมการก่อนอยู่อาศัย (Pre-habitat) นำส่งและทดสอบรถสำรวจแบบมีระบบปรับความดัน (Pressurized Rover) ซึ่งพัฒนาโดยองค์การบริหารการบินและอวกาศแห่งชาติญี่ปุ่น (JAXA)

3.ภารกิจคาร์โกและที่อยู่อาศัย (Cargo & Habitat) ปฏิบัติภารกิจขนส่งเพื่อติดตั้งHabitat หรือโมดูลที่อยู่อาศัยบนดวงจันทร์ พัฒนาโดยองค์การอวกาศอิตาลี (ASI)

.

ข้อสังเกต จากการเร่งเครื่องแผนการสร้างฐานบนดวงจันทร์ ส่งผลให้โครงการสร้างสถานีอวกาศรอบดวงจันทร์ (Lunar Gateway) ต้องเลื่อนออกไป โดยจะเริ่มสร้างหลังจากที่ติดตั้งฐานบนพื้นผิวดวงจันทร์เสร็จสิ้นแล้ว

สำหรับพื้นที่บริเวณวงโคจรต่ำของโลก (Low Earth Orbit - LEO) NASA ได้กำหนดยุทธศาสตร์ทำงานร่วมกับภาคเอกชนเต็มรูปแบบ เปิดทางให้เข้าถึงและใช้ประโยชน์ในพื้นที่วงโคจรต่ำได้อย่างยั่งยืน มีประสิทธิภาพสูงสุด การวิจัยวิทยาศาสตร์ NASA ให้น้ำหนักกับ 3 เสาหลัก ได้แก่

1.เดินหน้าโครงการวิทยาศาสตร์ขนาดใหญ่ ให้ต่อเนื่อง

2.ร่วมกับพันธมิตรรัฐและเอกชน (Public Private Partnership) เพื่อดึงศักยภาพสูงสุดของทั้งสองภาคส่วน

3.แสวงหาความร่วมมืออื่นๆ กับองค์กรและเครือข่ายพันธมิตรทั่วโลก

ประกาศที่สร้างความตื่นเต้นในงานนี้คือ ภารกิจ Space Reactor-1 Freedom (SR-1 Freedom) โปรเจกต์การพัฒนายานอวกาศที่ขับเคลื่อนด้วยพลังงานนิวเคลียร์ เป็นเทคโนโลยีเปลี่ยนเกม ที่จะใช้เป็นยานพาหนะเป้าหมายสำหรับการเดินทางมุ่งสู่ ดาวอังคาร (Mars) ในอนาคต พร้อมกันนี้ NASA ได้ประกาศให้ภาคเอกชนด้านการบินและอวกาศ (Aerospace) รวมถึงหน่วยงานอื่นๆ ตลอดทั้งห่วงโซ่อุปทาน (Supply Chain) เข้ามามีส่วนร่วมในโครงการต่างๆ ของ NASA ได้มากขึ้น

.         การเปลี่ยนแปลงแผนยุทธศาสตร์ของ NASA ในครั้งนี้ ถือเป็นการเปิดประตูสู่ยุคใหม่ของการสำรวจอวกาศอย่างแท้จริง ทาง GISTDA ช่วยผลักดันให้ประเทศไทยเป็นส่วนหนึ่งของโครงการ Artemis และจะติดตามความเคลื่อนไหวอย่างใกล้ชิด รายงานความก้าวหน้า วิเคราะห์โอกาสและแนวทางการมีส่วนร่วมของประเทศไทยในโครงการอวกาศระดับโลกเหล่านี้ให้ทุกท่านได้รับทราบในระยะต่อไป

ดร.ปกรณ์ อาภาพันธุ์ ผอ.สำนักงานพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศและภูมิสารสนเทศ (GISTDA) พร้อมด้วยทีมงานจากประเทศไทย ได้เข้าร่วมรับฟังการกำหนดทิศทางใหม่โครงการ Artemis ด้วย